Янгиликлар

Вазирликда ягона электрон тизими ҳақида маъруза ўқилди

Ҳуқуқий тарғибот, ҳуқуқий билим ва ҳуқуқий маданиятни ошириш, Инновацион ривожланиш вазирлиги ходимларига республикада қабул қилинаётган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг мазмун-моҳиятини етказиш, шунингдек, қонунларга ҳурмат руҳини ривожлантириш мақсадида 14 август куни вазирлик юридик бўлими «Норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ишлаб чиқиш ва келишишнинг ягона электрон тизими» мавзусида маъруза қилди.

Қонун ҳужжатлари лойиҳаларини кўриб чиқиш ва келишишда идоралараро электрон ҳамкорликни таъминловчи ягона электрон тизим эскирган бюрократик тартиб-қоидалар ва қоғоз сансалорликдан воз кечиш, зарур шаффофликни таъминлаш ва ушбу жараённи жадаллаштириш имконини берди.

Лойиҳаларни ишлаб чиқиш ва мувофиқлаштириш бўйича аввалги амалиёт бўйича қуйидаги муаммолар юзага келган эди:

  • ишлаб чиқилган лойиҳаларни қоғоз шаклида чоп этиш, почта орқали юбориш ва етказиб бериш ёки ҳар бир манфаатдор вазирлик ва идорага олиб бориб бериш;
  • имзоларни йиғиш жараёнида ҳар бир мувофиқлаштирувчи органнинг масъул ижрочиларини доимий равишда қидириш, лойиҳаларнинг қоғозшаклини етказиб бериш ва уларни имзоланишини кутиш;
  • кўплаб келишувлар натижасида лойиҳанинг турли нусхаларининг яратилиши натижасида келишмовчиликлар ва тартибсизликларнинг пайдо бўлиши;
  • вақт асосан лойиҳани ҳар томонлама ва сифатли тайёрлаш учун эмас, балки тегишли ташкилотлар билан келишиш учун сарфланади;
  • давлат органларининг меҳнат ресурслари ва молиявий маблағларини йўналтиришни талаб қилади.

Хорижий тажрибани ўрганишда ривожланган давлатлар давлат бошқаруви органлари фаолиятида идоралараро ҳамкорликни таъминловчи электрон ҳужжат айланиш тизимидан фойдаланиши аниқланди. Шунингдек, МДҲ мамлакатларида (Россия, Беларус, Қозоғистон) қонун ҳужжатлари лойиҳаларини ишлаб чиқиш ва келишишда идоралараро электрон ҳужжат айланиш тизими (расмий фойдаланиш ва махфий характердаги ҳужжатлардан ташқари) қўлланилмоқда.

Юқорида келтирилган муаммоларни бартараф этиш, шунингдек, замонавий ахборот-коммуникация технологияларини норма ижодкорлиги жараёнига жорий этишга қаратилган ягона электрон тизим қуйидаги имконият ва қулайликларга эга:

  • норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини келишишнинг барча манфаатдор иштирокчиларига, шу жумладан жамоатчилик ва касбий муҳокамаларни ўтказиш, электрон рақамли имзо ёрдамида лойиҳаларни кўриш учун бир вақтнинг ўзида ва дарҳол юбориш;
  • лойиҳаларни автоматик равишда қайд этиш, лойиҳаларни топшириш-қабул қилиш саналарини қайд этиш, электрон рақамли имзоларнинг ҳақиқийлигини ва уларнинг долзарблигини аниқлаш орқали лойиҳаларнинг «ҳаракати» нинг шаффофлигини таъминлаш;
  • манфаатдор шахсларнинг лойиҳалар бўйича ўтказилган ҳаракатлари, фикрлари ва эътирозлари тўғрисидаги маълумотларни тўплаш ва сақлаш, шунингдек норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳалари базасини юритиш ҳамда статистик ва бошқа мақсадларда фойдаланиш;
  • норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ишлаб чиқиш ва келишиш жараёнини Реал вақт режимида бошқариш, мониторинг ва назоратни амалга ошириш;
  • давлат органлари томонидан ушбу мақсадлар учун сарфланадиган вақт ва меҳнат ресурсларини сезиларли даражада тежашни таъминлаш.

Электрон тизимни жорий этиш қўшимча бюджет маблағларини, алоҳида инфратузилмани ёки бирор махсус дастурий таъминотни ўрнатишни талаб қилмайди. Фойдаланувчининг компьютеридан тегишли ташкилотнинг шахсий кабинетига Интернет тармоғи орқали масофадан кирилса бас.

Норма ижодкорлиги жараёнига ягона электрон тизимни жорий этиш босқичма-босқич амалга оширилмоқда:

2019 йилнинг 1 майидан 1 июлигача пилот фаолият жорий этилиб, унда Ўзбекистон Республикаси қонунлари, Ўзбекистон Республикаси Президенти ва Ўзбекистон Республикаси ҳукумати ҳужжатлари лойиҳаларини ишлаб чиқиш, келишиш (кўриш) ва Вазирлар Маҳкамасига киритиш ягона электрон тизим орқали қоғоз шаклида ёки электрон шаклда амалга оширилади;

2019 йилнинг 1 июлидан 1-октабрига қадар-лойиҳалар асосан электрон шаклда ягона электрон тизим орқали ўрнатилган тартибда Вазирлар Маҳкамасига киритилади;

2019 йил 1-октабрдан ва кейинги даврда – қонун ҳужжатлари лойиҳаларини Вазирлар Маҳкамаси ва Ўзбекистон Республикаси Президенти маъмуриятига киритиш фақат электрон шаклда ягона электрон тизим орқали амалга оширилади.

Таъкидлаш жоизки, норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларини ишлаб чиқиш ва келишишнинг ягона электрон тизимини жорий этиш мамлакатимизда қабул қилинаётган қонун ҳужжатларининг самарадорлиги, шаффофлиги ва сифатини таъминловчи норма ижодкорлиги жараёнининг мутлақо янги босқичга ўтишига хизмат қилмоқда.